31 grudnia wyłączony został drugi blok elektrowni jądrowej w Ignalinie. Zamknięcie dwóch bloków ignalińskiej EJ było warunkiem przystąpienia Litwy do Unii Europejskiej. Komisja Europejska zgodziła się na pokrycie kosztów decommissioningu obu wyłączonych bloków (blok nr 1 wyłączony został z końcem roku 2004) oraz wypłacenie pewnej kwoty będącej rekompensatą utraconych zysków z eksploatacji, ale tylko do 2013 roku. Po wyłączeniu drugiego bloku Ignaliny reaktory typu RBMK eksploatowane są jedynie w Federacji Rosyjskiej.
Budowę elektrowni ignalińskiej rozpoczęto w 1978 roku. Pierwszy blok uruchomiono w 1983, a drugi w 1987 roku. Państwo litewskie stało się właścicielem obiektu w roku 1991. Moc pojedynczego bloku wynosiła początkowo 1380 MWe (netto), a następnie 1185 MWe. Po zamknięciu pierwszego bloku ignalińska EJ dostarczała Litwie 70% energii elektrycznej.
Państwowy koncern Lietuvos Energija oświadczył, że po zamknięciu elektrowni około 50% energii dostarczać będą elektrownie litewskie spalające węgiel, gaz, mazut, a pozostała brakująca energia będzie importowana.
Według doniesień polskiej prasy i agencji zagranicznych w grudniu 2009 roku Litwa oficjalnie rozpoczęła poszukiwania strategicznego inwestora, który wybuduje nową elektrownię jądrową na Litwie. W Dzienniku Urzędowym UE opublikowano ogłoszenie rządu Litwy w sprawie poszukiwania inwestora, lub inwestorów, którzy mają długie doświadczenie w "new electricity generation capacities and operating nuclear power plants." Oferty mają być nadsyłane do 29 stycznia 2010 r. We wspomnianym ogłoszeniu stwierdzono także, że projekt nowej elektrowni jądrowej jest bardzo ważnym celem polityki rządu litewskiego. Litwa ma nadzieję uzyskania nowych mocy z własnej elektrowni jądrowej w roku 2018.
Podczas niedawnej wizyty ministra energetyki Litwy Arvydasa Sekmokasa w polskim Ministerstwie Gospodarki (21 grudnia 2009), wicepremier, minister gospodarki Waldemar Pawlak powiedział: realizując wspólne projekty, związane m.in. z budową elektrowni atomowej oraz regionalnych połączeń energetycznych, wpływamy na zwiększenie bezpieczeństwa energetycznego naszych krajów.
Jednym z głównych celów wspomnianego spotkania była wymiana poglądów na temat współpracy energetycznej obu krajów oraz omówienie realizacji inwestycji energetycznych na Litwie. Wśród najważniejszych tematów znalazły się m.in. planowane od wielu lat połączenie elektroenergetyczne Polski i Litwy oraz udział Polski w czterostronnym (Litwa, Polska, Łotwa i Estonia) projekcie budowy elektrowni jądrowej na Litwie. Obydwie inwestycje znajdują się obecnie w fazie przygotowań wstępnych do projektów inwestycyjnych.
W rozmowach, ze strony polskiej, wzięła udział Podsekretarz Stanu w MG, Pełnomocnik Rządu ds. Energetyki Jądrowej Hanna Trojanowska. Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie Ministerstwa Gospodarki: www.mg.gov.pl
Warto wiedzieć, że Polska i Litwa są sygnatariuszami Umowy o wczesnym powiadamianiu o awarii jądrowej, o wymianie informacji i doświadczeń w dziedzinie bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej. Umowa podpisana w 1995 roku przewiduje organizację spotkań dwustronnych - na zmianę w Polsce i na Litwie. Niektóre z tych spotkań odbywały się w Visaginas, miasteczku obok którego zlokalizowana jest Ignalińska Elektrownia Jądrowa. Dla przedstawicieli Państwowej Agencji Atomistyki i innych urzędów i instytucji ścisłe kontakty z litewskim dozorem jądrowym miały i mają istotne znaczenie, zwłaszcza obecnie, kiedy program rozwoju polskiej energetyki jądrowej przybiera realne kształty.
|